Als er een product is dat je skincare-routine kan maken of breken, dan is het zonnebrandcreme. Zonbescherming is veruit het belangrijkste product voor het voorkomen van vroegtijdige huidveroudering, pigmentvlekken en huidkanker. Toch gebruiken veel Nederlanders het alleen op vakantie of op zonnige zomerdagen. In dit artikel leggen we uit waarom dagelijks gebruik essentieel is en hoe je de beste keuze maakt.
Waarom is zonbescherming zo belangrijk?
Ultraviolette (UV) straling van de zon veroorzaakt directe schade aan het DNA in je huidcellen. Er zijn twee soorten UV-straling die je huid bereiken:
UVB-straling veroorzaakt zonnebrand en is het sterkst in de zomer. Het dringt door tot in de opperhuid (epidermis) en is de belangrijkste veroorzaker van huidkanker.
UVA-straling dringt dieper door, tot in de lederhuid (dermis), en is verantwoordelijk voor het afbreken van collageen en elastine. UVA-straling is het hele jaar door aanwezig, dringt door wolken en ramen heen, en is de hoofdveroorzaker van vroegtijdige huidveroudering.
In Nederland is de UV-index van april tot september hoog genoeg om significante huidschade te veroorzaken. Maar ook in de wintermaanden is UVA-straling aanwezig en zorgt het voor cumulatieve schade.
SPF uitgelegd
SPF staat voor Sun Protection Factor en geeft aan hoeveel langer je in de zon kunt zijn voordat je verbrandt, vergeleken met onbeschermde huid. SPF 30 blokkeert ongeveer 97% van de UVB-stralen, SPF 50 blokkeert ongeveer 98%.
Belangrijk: SPF zegt alleen iets over UVB-bescherming. Voor UVA-bescherming moet je letten op het woord “breed spectrum” of het Europese UVA-logo (UVA in een cirkel) op de verpakking.
Welke SPF heb je nodig?
Voor dagelijks gebruik in Nederland is SPF 30 voldoende, mits je het ruim aanbrengt. SPF 50 is aan te raden als je:
- Een lichte huidskleur hebt die snel verbrandt
- Actieve ingredienten gebruikt (retinol, AHA’s)
- Langdurig buiten bent
- Pigmentproblemen hebt
Chemisch versus mineraal
Er bestaan twee typen UV-filters:
Chemische filters (bijvoorbeeld avobenzone, octinoxaat, octocryleen) absorberen UV-straling en zetten het om in warmte. Ze zijn licht van textuur en laten geen witte waas achter. De nieuwste Europese chemische filters bieden uitstekende bescherming.
Minerale filters (zinkoxide, titaniumdioxide) reflecteren UV-straling als een fysiek schild. Ze zijn geschikter voor gevoelige huid en werken direct na aanbrengen. Het nadeel is dat ze een witte waas kunnen achterlaten, hoewel moderne formules met micronised deeltjes dit probleem grotendeels hebben opgelost.
In de Europese Unie worden UV-filters strenger gereguleerd dan bijvoorbeeld in de VS. Europese zonnebrandcremes bevatten vaak modernere filters die betere UVA-bescherming bieden.
Hoeveel moet je aanbrengen?
Dit is waar de meeste mensen tekort schieten. Voor adequate bescherming heb je nodig:
- Gezicht en hals: Een halve theelepel (ongeveer twee vingerstrepen)
- Lichaam: Circa 30 ml (een shotglas vol) voor het hele lichaam
De meeste mensen brengen slechts 25-50% van de benodigde hoeveelheid aan, waardoor de werkelijke bescherming veel lager is dan de SPF op de verpakking. Als je SPF 50 aanbrengt in een te dunne laag, krijg je misschien maar SPF 15 bescherming.
Opnieuw aanbrengen
Zonnebrandcreme moet elke twee uur opnieuw aangebracht worden bij langdurige blootstelling aan de zon, en direct na het zwemmen of hevig zweten. Voor kantoorwerkers die binnenshuis zitten is een keer ’s ochtends voldoende, tenzij je regelmatig naar buiten gaat.
Over make-up heen opnieuw aanbrengen is lastig. Oplossingen zijn SPF-poeder voor touch-ups, een SPF-spray (al is de dekking minder betrouwbaar) of een cushion compact met zonbescherming.
Veelgestelde vragen
Moet ik ook in de winter zonnebrand gebruiken?
Ja. UVA-straling is het hele jaar door aanwezig en is verantwoordelijk voor huidveroudering en pigmentatie. Zeker als je retinol of AHA’s gebruikt, is dagelijks SPF-gebruik ook in de winter belangrijk.
Zorgt zonnebrand niet voor een vitamine D-tekort?
In Nederland wordt aanbevolen om dagelijks een vitamine D-supplement te nemen, ongeacht zonnebrandgebruik. Het RIVM adviseert 10 microgram per dag voor volwassenen. Bewust onbeschermd in de zon gaan voor vitamine D is geen verantwoorde keuze gezien het huidkankerrisico.
Zijn er veilige UV-filters?
Alle UV-filters die in de EU zijn goedgekeurd, zijn uitgebreid getest op veiligheid. De Europese regelgeving is strenger dan in veel andere landen. Er is geen wetenschappelijk bewijs dat goedgekeurde UV-filters in cosmetische producten schadelijk zijn voor de gezondheid bij normaal gebruik.
Is SPF in make-up of moisturizer voldoende?
Meestal niet. De hoeveelheid foundation of dagcreme die je aanbrengt is doorgaans onvoldoende voor de aangegeven SPF-bescherming. Beschouw SPF in make-up als een bonus, niet als vervanging voor een aparte zonnebrandcreme.
Zonbescherming bij kinderen
Kinderhuid is extra gevoelig voor UV-schade. Baby’s jonger dan zes maanden horen niet in direct zonlicht. Voor kinderen gebruik je bij voorkeur een minerale zonnebrandcreme met SPF 50 die speciaal is ontworpen voor de gevoelige kinderhuid. De Consumentenbond test regelmatig zonnebrandmiddelen voor kinderen in Nederland.
Onze aanbeveling
Investeer in een zonnebrandcreme die je prettig vindt om dagelijks te gebruiken. De beste zonnebrand is degene die je consequent aanbrengt. Kies een textuur die past bij je huidtype, geeft geen irritatie en goed onder make-up zit. In Nederland zijn er zowel bij de drogist als online uitstekende opties verkrijgbaar in elke prijsklasse.